- door Henk, foto's Martijn Lieffers (zie ook www.folkfoto.nl) -
Het festival trok veel te weinig bezoekers (700), hoewel het zondagavond nog iets aantrok. Waar het artistieke niveau van veel programma-onderdelen goed was, vormen dat lage bezoekersaantal en de kennelijk niet aansprekende formule (folk, singer-songwriter en roots in één programma) een grote bedreiging voor de continuering van dit festival (lees meer hierover in het eerder vandaag gepubliceerde artikel: 'Voortbestaan Route-festival zeer de vraag').

Van de 28 programma-onderdelen onderging ik er 20 in die mate dat ik daar een (hopelijk) zinnig woord aan kan wijden. De overige 8 vielen tussen wal en schip, omdat enerzijds een mens maar op 1 plek tegelijk kan zijn en anderzijds het inwendige nu en dan om verversing vroeg. 
Het vrijdagprogramma heb ik al direkt de volgende ochtend op deze site besproken. Zowel Mondo Leone als Waterson:Carthy boden hoge kwaliteit voor genant weinig toehoorders. 
Het zaterdagprogramma heb ik zondagochtend meteen verslagen. Over de misplaatste poeha rond singer-songwriters als Janove Ottesen, Ben Christophers en in iets mindere mate Thomas Dybdahl.

Janove Ottesen

Over de beroerde geluidsweergave bij Kadril. En over het succes van Big Low, de Kift, Wirreldvolk en Roosbeef. Op een aantal, met name Nederlandse acts van die zaterdag, zal ik aan het slot van deze uitgebreide terugblik ook nog wat dieper ingaan.

ZONDAG
Het zondagprogramma was met vijftien acts overvol. Het artistieke gehalte was aanmerkelijk hoger dan dat van zaterdag. Vijf redelijk ingetogen zingende meiden op rij in de Kleine Zaal was wellicht iets teveel van het goede. Martha Wainwright en A Girl Called Eddy heb ik deels om die reden laten schieten, maar ook vanwege etenstijd en concurrentie op de andere twee podia in 013.

Martha Wainwright

Martha Wainwright hoorde ik overigens nog wel even zingen, waarbij mij opviel dat zij de zoveelste is die het hoge 'kinderstemmetje' van Emmylou Harris probeert te immiteren. Hoewel... haar moeder en tante Kate & Anna McGarrigle zingen ook wel eens zo, zoals de in Quebec getogen Martha ook net als haar moeder graag wat Franse teksten charmant door haar Engelstalige repertoire mengt.

Marike Jager

Marike Jager, Lirio, Humus en Tilnobeam  heb ik ook niet gezien door de concurrentie van de andere podia. Met name voor Tilnobeam pakte die concurrentie pijnlijk uit. Slechts zo'n dertig mensen luisterden in de grote zaal naar dit Nederlands/Servische project, waar speciaal voor dit festival lang en hard aan was gewerkt...

Ane Brun
De Noorse - al jaren in Zweden woonachtige Ane Brun -  nam met veel gevoel iedereen voor zich in. Ze kwam bijna net zo intens bij mij binnen als Dayna Kurtz vorig jaar op Route 04.

Ane Brun

Ane Brun manifesteert zich als hippie-meisje met gitaar zonder bloemen in het blonde haar, maar met een pet erop.  Zuivere ingetogen zang, met nu en dan een emotionele uithaal. Genre: alt.country, amerikaanse singer-songwriter muziek. Akoestisch en zo klein mogelijk gehouden door twee uitstekende begeleiders. De een, de Zweed Stephan Johansson, blonk uit in subtiele, beklemmende  en soms rauwe bottleneck-accenten op elektrische gitaar en lapsteel. De ander, Katharina Nuttal (producer van haar recente album A Temporary Dive) ging al even subtiel te werk op piano, xylofoon, percussie. Typerend voor de terughoudendheid was de even simpele als doeltreffende drone die zij aanbracht onder het nummer Balloon Ranger: met natte vinger constant rondwrijvend over de rand van een wijnglas. Net als Balloon Ranger kwamen veel nummers van A Temporary Dive. Veel ingetogenheid:  'Goïng from depressive to mega depressive. Just to warn you', nou dan weet je 't wel. Toch werden na verloop van tijd de arrangementen wat voller,  ging het tempo iets omhoog en klonk het allemaal wat opgewekter.  Zeker toen in That's what I Want het accordeonnetje erbij kwam van een bevriende jeugdige Canadese muzikante (met eenzelfde jaren dertig pet). Mooi stel...

Mia Doi Todd
Hield Ane Brun haar arrangementen klein, de Amerikaanse Mia Doi Todd deed het alleen met zang, terughoudend gitaarspel of piano. Haar liedjes waren nog bloter. Ze maakte indruk met haar bewogen stem, deed denken aan Joni Mitchell uit haar beginjaren. Bewogen was ook haar gitaar, maar dan bij het stemmen. Nee, van haar soms valse gitaargepingel moet ze het niet hebben. Op piano lukt het beter. Lief, kwetsbaar en betoverend. Op een enkele Neil Young cover na hoorden we veel eigen materiaal, zoals het fraaie What If We Do van haar recente album Manzanita. Poëtisch zingt ze over dood, verlangen, verlies en liefde. Een unieke stem!

Motion Trio
De sound van deze drie Poolse accordeonisten wordt nogal snel vergeleken met die van de Finse accordeon-wizard Kimmo Pohjonen. Dat lijkt mij niet terecht. Waar Pohjonen zich bedient van allerhande elektronica, quadrafonie en een theatrale lichtshow,  doen de Polen het zonder dit alles. Gewoon met z'n drietjes naast elkaar op het podium en spelen maar. Het enige showy element zijn drie zonnebrillen...

Motion Trio

Ze speelden het meeste materiaal van hun jongste album Pictures From The Street. Dat deden ze nagenoeg perfect. Percussief spel en dreunende bassen legden nogal eens een rocky basis voor thema's uit zowel klassieke-,  jazz- als wereldmuziek. Aanvankelijk zijn de composities boeiend, maar na verloop van tijd krijgen ze iets voorspelbaars. Toch houdt de trance-achtige aanpak veel toehoorders gevangen.

Dubius
De Nederlandse folkband Dubius verzorgde voor 50 man een boeiend optreden in de Bat Cave. Geluid, spel en zang waren perfect. Door de eigen Nederlandstalige teksten wordt hun muziek nogal eens verward met Nederpop, maar de invloeden van de melodie-instrumenten zijn zo folky dat het toch echt om folk in de ware zin des woords gaat. Ze maken muziek van nu in folky arrangementen. Wat wil je ook als je beschikt over sterke bespelers van doedelzak, nyckelharpa, fiddle, trekharmonika en tin whistle. Daarnaast speelt zanger Dick Dijkman zijn gitaar met een lekker rocky drive, zoals ook de jeugdige jazzy bassist Niels Keijzer de eigentijdsheid van Dubius accentueert. Voeg daar nog eens knap geschreven teksten aan toe en je hebt een nieuwe band waar de Nederlandse folk trots op mag zijn. Ze speelden vrijwel alle nummers van hun debuut-album Ongewone Dag waarvan de release over 3 á 4 weken wordt verwacht.

Kathleen Edwards
Deze Canadese singer-songwriter verveelde me op haar recente cd Back To Me met een aantal mid-tempo rootsrockende songs, naast enkele fraaie rustige ballads en het beter te pruimen heftige uptempowerk. Live is er gelukkig nauwelijks meer sprake van dat flauwe vaak inwisselbare mid-tempo werk. Edwards rockt lekker heavy met een complete band. Ze zingt met een krachtige maar ook wat lijzige stem. Op het podium komt ze zelfverzekerd, humoristisch en sympathiek over. Geen opsmuk, gewoon paardestaart (later los) en spijkerbroek. Haar rootsrock heeft echter de neiging iets te vierkant te worden omdat de subtitiliteiten waarmee producer/gitarist Colin Cripps haar album optilt, live minder uit de verf komen. Hoogtepunten waren de heavy titelsong van die jongste cd en het ingetogener Old Time Sake. Voor mij had ze vaker die verstilling mogen zoeken. Daar was nog tijd genoeg voor maar gek genoeg stopte ze tien minuten te vroeg.

Matzko
Deze powerfolk-band had in het programma gewisseld met Wè-nun Henk, zodat ze ruim een uur eerder aantrad. Dit tot teleurstelling van nogal wat fans die speciaal voor hun Matzko naar Tlburg waren gekomen en slechts nog het staartje van het concert van hun idolen konden meepikken. Daar hoorde gelukkig voor hen het hoogtepunt bij, een combinatie van de opwindende song Wild Rabbit van het legendarische Jefferson Airplane en de eigen compositie Sick & Tired. Matzko heeft een aanstekelijke podiumpresence en krijgt stevig folkrockend iedereen aan het swingen. Van dik hout zaagt men planken, maar met bewogen zang en folky subtitliteit op fluiten en fiddle.  Vreemd dat deze stomende Eindhovense band nog nooit op de podia van Folkwoods is uitgenodigd.

Wè-nun Henk
Over Wè-nun Henk hebben we recentelijk al vaak bericht, ook in verband met het poject Dommelhenk waarmee ze onlangs vier theaterconcerten gaven samen met good-old Dommelvolk. Zaterdagavond hadden ze in die reeks het laatste gegeven in Reusel. Daar ontstond spontaan het idee om Dommelvolk-accordeonist Bert Spin op Route 05 te laten meespelen.

Wè-nun Henk met Bert Spin

Een deel van Wè-nun Henk had zich getooid in zelf vervaardigde NR.100 t-shirts naar de gelijknamige succesvolle Dommelvolk-elpee uit 1981. Natuurlijk moest er gedanst worden op ondermeer  'n bourrée en een walsje. Halverwege voegde Spin zich bij Wè-nun Henk wat resulteerde in ongeëvenaarde uitvoeringen van bijvoorbeeld De Zatte Katrien, Vagebond, De Spanjaaard (Woensel Kermis)  en 'dat lied over de gekke-kippenziekte en alles wat daarbij komt kijken' Van Kriele. Het bleef nog lang onrustig in de Bat Cave.

Flip Kowlier
Zijn Vlaams dialect is nog steeds niet te volgen, maar zijn muziek is plezant,  toegankelijk en sfeervol tegelijk. Contrabas, toetsen, drums en vooral het snarenspel van Lazy Horse (vooral op lapsteel) ondersteunden Kowlier (zang, gitaar en mondharmonica) smaakvol in een sound die met zijn rootsy inslag goed op Route 05 paste. Zoals altijd stond Kowlier weer aangenaam relaxed het publiek te woord: "Ik heb vandaag eigenlijk niets te zeggen. En dan sta je hier voor zo'n microfoon. En dan zeg je wat... ach het is allemaal CHARISMA". Van die dingen...

Think Of One
Vorig jaar speelde deze Belgische topband ook op Route. Toen in de kleine zaal. Toen teveel in hetzelfde uptempo, waardoor dat zelfs slaapverwekkend werkte. Nu in de grote zaal brachten ze een veel afwisselender programma met meer zang zoals het nieuwe nummer 'Dit is mijne wereld niet' en het meegezongen 'Gij Alleen'. Waar Think of One de laatste jaren met name furore maakt in samenwerkingsprojecten met zangeressen uit Marokko, Brazilië of Groenland, stonden ze er nu gewoon met z'n zessen. Drie sterke blazers, percussionist/drummer, smaakmaker Tomas De Smet op bas en wat al niet meer, en die andere smaakmaker  zanger/gitarist David Bovée.  Het concert culmineerde uiteindelijk in een swingend festijn waarin de die-hards onder het publiek zich uitbundig dansend lieten meeslepen.

ZATERDAG
Gisteren schreven we al over Kadril, Dybdhal, Ottesen, Christophers. Ik beloofde vandaag nog terug te komen op een aantal Nederlandse acts. In het zaterdagprogramma miste ik Hacienda Brothers en Eric van Dijsseldonk. Wel pikte ik voldoende mee van concerten door Wirreldvolk, Roosbeef, Inner Strength, Big Low en De Kift. 

Big Low
Een van de indrukwekkendste acts van Route 05 komt gewoon uit Nederland en stond zaterdagmiddag als eerste geprogrammeerd in de kleine zaal. Daardoor waren helaas slechts weinig mensen getuige van hun zinderende 16 Horsepower achtige spannende sound, met een bruinige okergele klankkleur. Als je ze zo ziet zitten zou je geen vijf cent geven. De een maakt een nog stoffiger indruk dan de ander en de Engelstalige zanger oogt verwaaid. 

Dan Tuffy van Big Low

Maar geef ze een gitaar, een cajón en een nog wat van dat moois in handen, dim het licht, draai de volumeknop omhoog en je hebt gegarandeerd drie kwartier kippevel. Een gitaar hadden ze - geïnspireerd door een Afghaans snaarinstrument - omgebouwd tot iets dat leek op een kruising tussen draailier en  dulcimer, met in de geluidskast meeresonerende snaren. Het produceerde een aardse houtige klank dat leek op een basbanjo, als die al bestaat... Een zingende zaag werd met optimaal gevoel bespeeld; elke noot viel goed getimed op de juiste plaats. In combinatie met minimale persuccie, rootsy gitaarklanken en geladen zang  leidde dat tot een zeldzaam sinister sfeertje. Die verstildheid wordt plots verbroken door distortion op de gitaar in A Pretty Valley, zoals het ook opeens aangenaam melodisch wordt met een bandoneon in een nummer als Homesick Ballad   De drie muzikanten die ons inpakken, kenden we al van de balkan-band Parne Gadje. De bandleider/zanger Dan Tuffy die ook de teksten schrijft komt uit Australië, maar woont al jaren in Wageningen. Hij speelde ooit in Wild Pumpkins at Midnight. De andere twee zijn: Marc Constandse (bandoneon en verschillende vormen van percussie) en Michiel Hollanders (dobro, velofoon, 'basbanjo' en zingende zaag). Een aantal nummers kwamen van hun nieuwe album No Tears in Paradise, zoals Old Macleay en Todd River Disco. Maar we hoorden bijvoorbeeld ook Dead Grass van hun vorige cd Ghost Hunt Migration.

Wirreldvolk
Deze zwaar rockende band uit Mierlo met een folky touch door accordeon en Brabantse teksten, stond werkelijk als een huis. Elektrische bas, toetsen, drums, elektrische gitaar en tweede stem vormden een meer dan degelijke basis voor zanger/accordeonist Chiel van den Boomen. Hij stond in de spotlights.

Wirreldvolk

Hij maakte niet teveel woorden vuil aan aankondigingen. De band  beukte gwoon drie kwartier door. Handdoek bij de hand voor het wissen van de transpiratie die onverbiddelijk gutst bij deze stomende sound.  Volksrock met teksten over de stamkroeg, gebroken harten, dorpsfiguren, of gewoon over 'ons moeder': "Want wat er ook gebeurt, ons moeder wordt honderd jaar'. Vaak in rock verpakt maar ook verrassend verstilder folky in bijvoorbeeld een lied over de tweede wereldoorlog  onder de titel  De Accordeon. Ook voortreffelijk waren  vertaling en vertolking van Fishermans Blues (Landerige Visserman) van de Waterboys.  Een enkele keer verwordt Wirreldvolks sound in uptempo tot iets te lompe vierkante rock, maar over het algemeen brengen ze hun repertoire zeldzaam strak en knap!

Inner Strength
Deze zevemansformatie werkt met hun worldfolk toe naar het debuutalbum waarvan de opnamen volgende maand beginnen. De band maakt in muzikaal opzicht progressie. De nieuwe drummer Marc Rosiers is ingewerkt en klinkt strak en constant. Bandleider Kelly van der Heijden heeft zijn elektrische gitaar weer ter hand genomen voor enkele broodnodige prangende accenten.  Zijn bouzoukispel evalueert.  Fluitiste/zangeres Judith van der Valk speelt nu ook zonder schroom doedelzak in fraai harmoniërende samenspel met de altvioliste Cora van den Berg. De didgeredoo van Roland Mathijssen is nog meer geïntegreerd in het groepsgeluid, waarvan de weergave in de Bat Cave voortreffelijk in balans was. In een iets ingekrompen bezetting klonk Highway of Life van de hand van de uitstekende zingende Noortje van de Voort mooi transparant. Kelly vander Heijden verruilde in dit nummer overigens zijn gitaar met de bas van Endy  Kasanardjo, van wie we het nieuwe Star Dance hoorden.  
De sound van Inner Strength zal met de inbreng op Gibson hopelijk iets meer peper krijgen. Dat is hard nodig. Het speelt zich nog teveel op één niveau af.  Verkleining van de bezetting in sommige nummers zorgt al voor meer transparantie, maar  ruigere accenten aan de andee kant zouden de dynamiek ook  ten  goede komen. Ook de presentatie van de groep verdient meer peper. Nu was het deels te lief, te braafjes en in te laag tempo. De groepspresence zou wel een tikkie ontspannener en ruiger mogen.

Roosbeef
Hou haar in de gaten, de net 17 jaar geworden Roos Reebergen. Zij is nu al een podiumpersoonlijkheid. Ze schrijft zelf haar teksten en bespeelt toetsen. Maar belangrijker: ze heeft een stem als een klok met een geweldig bereik en volume. Bovendien bespeelt ze met haar mimiek en een enkel dansje  het publiek; ze komt dan ook uit een theatraal nest.

Roosbeef

Eerst een tikkie zenuwachtig maar vanaf de eerste noot staat ze daar met een  presence waar je u tegen zegt. Ze wordt rockend begeleid door bassist, gitarist en drummer. Ook al van die jonge gasten. Roos schrijft haar eigen teksten. Meest Engelstalig zoals Aligator ('over een meneer die een meisje lastig valt...') maar een enkele keer ook in het Nederlands. Bij verschillende contests is ze al opgemerkt. Dan treedt ze op in de categorie singer-songwriter alleen met haar toetsenbord. Nu stond ze er met haar band. Meer laverend tussen rock en pop dan aansluitend bij het idioom van singer-songwriter.

De Kift
De knoestige werkers op de schilderijen van Van Gogh moeten ten voorbeeld hebben gestaan aan de schepper toen hij Ferry Heyne op de wereld zette. Deze zanger/performer/trombonist/ gitarist/trompettist van De Kift heeft zich namelijk ontwikkeld tot zo'n zelfde bonkig type met bijkleurende archaïsche dictie van het Hollandse platteland.  Hij is onmiskenbaar de leider van dit knotsgekke muziektheater gezelschap uit Noord-Holland. Inderdaad, muziektheater. Geen muziekband, hoewel het muzikaal strak in elkaar zit en aanstekelijk doorstoomt en swingt. Maar alles maakt zo'n geregisseerde indruk  en gaat met zoveel toneelspel gepaard dat je moet spreken van muziektheater. En daar wringt wat mij betreft dan ook de schoen. Hoe pakkend, knap en  lachwekkend ook, mij bekruipt steeds het gevoel van 'dit is allemaal bedacht'.  Het komt dus niet onvoorwaardelijk bij me binnen. Dan dringen kwalificaties zich op als 'artistiek om het artistiekerige' en dat is geen pre. De overvolle kleine zaal ging compleet uit z'n dak terwijl ik me wanhopig afvroeg wat eraan scheelde...